O czym musisz pamiętać lecąc na Cypr?


mdabrowski | 27 maja 2020 12:27

Jeżeli wybierasz się niedługo na Cypr, na pewno warto będzie zapamiętać te kilka punktów.

Jedna wyspa, dwa kraje

Mimo iż przez większość świata Cypr uznawany jest jako jedna całość, Turcja oraz rzeczywistość widzą sprawę inaczej. Cypr podzielony jest na Republikę Cypru, będącą od 2004 roku w Unii Europejskiej, oraz Turecką Republikę Cypru Północnego. Przez środek wyspy przebiega strefa zdemilitaryzowana oddzielająca dwie republiki od siebie. Oczywiście, nie oznacza to, że część wyspy jest dla Ciebie niedostępna, jako obywatel UE na Cypr Północny możesz dostać się z użyciem dowodu osobistego albo paszportu. Za pierwszym razem masz dowolność w użyciu dokumentu, natomiast po wprowadzeniu Ciebie do systemu, za każdym następnym razem pamiętaj, by korzystać z jednego wybranego. Tzn. jeżeli raz przekroczysz granicę na dowód, następnym razem też używaj dowodu, żeby nie komplikować sobie życia. No i oczywiście za każdym razem będziesz musiał przedrzeć się przez dwie bramki graniczne, europejską oraz turecką. Zazwyczaj jednak przebiega to szybko i sprawnie, chyba tylko godziny szczytu w Nikozji wymagają od nas odstania w kolejce. Oprócz tego na wyspie znajdują się dwie autonomiczne bazy brytyjskie, tutaj zasada działania jest podobna, chociaż z tego, co się zorientowałem, na bramkach zatrzymają Cię tylko w momencie przekraczania granicy z Północy na Południe.

  • Granice Cypru greckiego i tureckiego przekroczysz na dowód osobisty lub paszport, do twojej wygody
  • Przekroczenie granicy jest darmowe i nie wymaga wizy
  • Jeżeli raz przekroczysz granice na jeden dokument, następnym razem korzystaj z tego samego dokumentu

Waluta i Język

W republice Cypru obowiązującą walutą jest euro. Na Cyprze Północnym obowiązuje lir turecki, ale niemal wszędzie możemy również zapłacić w euro, więc ta jedna waluta powinna nam wystarczyć. Obowiązującymi językami są kolejno grecki oraz turecki, jednak tutaj też ogólnoświatowy angielski w zupełności wystarczy. Wszedzie szło się dogadać, a jeżeli naprawdę nie było nikogo w pobliżu posługującego się tym językiem, pokazywanie na migi też dawało radę.

  • Na całym Cyprze zapłacisz w Euro
  • Język angielski jest powszechny i łatwo się z każdym dogadać

Telefon i internet

Według oficjalnych stanowisk większości operatorów komórkowych, na terenie całego Cypru powinniście mieć zasięg Unii Europejskiej i na tych zasadach korzystać z telefonu oraz internetu. Jak wspomniałem w pierwszym punkcie, rzeczywistość jest inna. O ile po stronie greckiej wszystko działa jak należy, tak tylko po przekroczeniu granicy jadąc na północ dostaniemy wdzięcznie brzmiący SMS "Witaj w Turcji" i tutaj jesteśmy już poza Unią. Warto zaopatrzyć się jeszcze przed wylotem w jakieś specjalne międzynarodowe pakiety danych, albo rozejrzeć się za lokalnymi starterami. W moim przypadku wystarczyło natomiast WiFi udostepniane przez hotel oraz pobrane na telefon mapy offline, w momencie w którym byłem poza hotelem.

  • Na Cyprze Północnym nie połączysz się z unijnymi nadajnikami, uważaj więc na niespodziewane transfery danych
  • Możesz zaopatrzyć się w lokalny starter
  • Nie zapomnij pobrac offline wszystkiego co będziesz potrzebować (np. mapę do nawigacji)

Transport i wynajem auta

Transport publiczny na Cyprze nie jest zbyt rozbudowany, szczególnie jeżeli mówimy o stronie północnej. Jasne, w Nikozji mamy mpki, kursują też busy międzymiastowe, ale są one bardzo rzadkie. Możemy podróżować taksówkami, ale będzie nas to kosztowało krocie, jeżeli chcemy się przedostać z jednego miasta do drugiego. Jeżeli podróżujecie z biurem podróży, na pewno przygotuje ono wycieczki autokarowe, na które wystarczy się zapisać i za dodatkową opłatą wyruszyć. Jeżeli jednak wolicie zwiedzać we własnym tempie, najwygodniejszą opcją będzie wynajem auta. My osobiście skorzystaliśmy z wypożyczalni współpracującej z hotelem w którym się zatrzymaliśmy i kosztowało nas to 110€ za 5 dni. Wypożyczalni jest cała masa, wiele z nich korzysta ze stron internetowych, na których możemy się umówić na odbiór auta w konkretnym miejscu, na każdym lotnisku znajdziecie stoiska kilku wypożyczalni, więc nie jest to problem. Zwróćcie natomiast uwagę na 2 bardzo ważne rzeczy. Pierwsza to jakie macie ubezpieczenie na auto. W naszej wypożyczalni np. ubezpieczenie nie obejmowało uszkodzeń kół, podwozia oraz szyb. Więc jakieś małe zarysowanie mogło przejść bez problemu, tak gdy uszkodziliśmy felgę, musieliśmy już za nią dopłacić. Zwróćcie na to dwa razy uwagę. Druga sprawa to przekraczanie granicy. Zapytajcie się, czy wasze biuro zgadza się na przekraczanie granicy autem bo nie wszystkie muszą, a jeżeli się zgodzi prawdopodobnie będziecie za pierwszym razem musieli przekroczyć granicę w Nikozji i tam zarejestrować auto w systemie, co będzie dodatkowo płatne 25€. W zależności od biura moga być inne wymagania, w naszym wypadku mogliśmy mieć maksymalnie 2 kierowców którzy mogli się zmieniać, każdy z nich musiał mieć rocznikowo 25 lat oraz prawojazdy od minimum 3 lat.

  • Auto wynajmiesz niemal wszędzie.
  • Zwróć uwagę co obejmuje polisa ubezpieczeniowa podczas wynajmu.
  • Zapytaj czy możesz przekraczać granice wynajętym autem.
  • Musisz mieć rocznikowo 25lat i conajmniej 3 lata doświadczenia za kółkiem.

Jazda po Cyprze

Jeżeli zdecydujesz się na wynajem auta, to w tym oddzielnym punkcie chcę Ci zostawić kilka rad odnośnie samej jazdy. Po pierwsze primo, na Cyprze obowiązuje ruch lewostronny. Więc dla nas Polaków, będzie to nie mała zmiana. Warto tutaj zwrócić uwagę, by nasze auto posiadało automatyczną skrzynię biegów, bo to znacząca ułatwi nam sprawę. Ja osobiście przestawiłem się na ruch lewostronny po ok. 15km jazdy i po 5 skrzyżowaniach. Niemniej jednak każdy skręt w prawo powoduje małe zamieszanie i trzeba być mocno skupionym. Posiadanie nawigacji zdaje się być niezbędne. O ile poruszanie się po całej wyspie jest dosyć proste, a w nawigacji ułatwiają częste ronda więc łatwo wyliczyć kiedy i gdzie skręcić, tak podróżowanie w miastach zdaje się być katorgą. W Nikozji np. mamy wiele ciągów jednokierunkowych w których łatwo się pogubić, znaki poziome są zazwyczaj mocno pozdzierane, więc ciężko ustawić się prawidłowo na swoim pasie. Warto więc jeździć nieco wolniej i zwracać szczególną uwagę co sie dzieje we wszystkich lusterkach. Cypryjczycy jeżdzą dynamicznie i agresywnie, jednocześnie miałem wrażenie, że z dużym dystansem podchodzą do zaufania pozostałych uczestników ruchu. Powinieneś liczyć na małą wyrozumiałość jeżeli się pogubisz. Uważaj natomiast na skutery, jest ich pełno i jazda na nich to totalna wolna amerykanka. Na całym Cyprze domyślne ograniczenia prędkości do 50km/h w miastach, 80km/h poza miastami i 100km/h na trasach szybkiego ruchu. Najczęściej jednak i tak będziesz widział znaki z ograniczeniami prędkości, więc wystarczy się dostosowywać do nich. Zdaje mi się, że wszystkie fotoradary są oznaczone, a każde ich oznaczenie zawiera informację z jaką prędkością możesz jechać. Przez tygodniowy pobyt tylko raz napotkałem na kontrolę prędkości, i było to po stronie greckiej na trasie szybkiego ruchu. Kolejną ważną rzeczą jest luźne podejście Cypryjczyków do kierunkowskazów. Bardzo często albo ich nie używają, albo potrafią je włączyć na 10km przed skrętem i tak z nim jechać. Słyszałem, że część Cypryjczyków daje znaki ręką gdzie chca jechać, osobiście natomiast się z tym nie spotkałem. Raczej nie będzie problemów z parkingami, miejsc jest całkiem sporo. Sprawdź tylko, czy parking nie jest płatny, w centrach miast, szczególnie turystycznych może tak być. Urządzenie do zakupu biletu parkingowego jest niemal takie samo jak w Polsce. Na koniec, w późnych godzinach weź pod uwagę taką rzecz, że wielu muzułmanów musi się modlić o określonych porach. Kilkukrotnie jeżdząc po Nikozji napotknęliśmy sie na stojące na środku drogi auto z zapalonymi awaryjnymi oraz modlącym się człowiekiem za kółkiem. Patrząc po innych uczestnikach ruchu, jest to zjawisko całkowicie naturalne. O ile większość z tych osób zjeżdzała na pobocze, kiedy stali w korku i nie mieli wyjścia, to zostawali na środku drogi.

  • Ruch lewostronny
  • Słabo widoczne znaki poziome. Ustawianie sie na pasach najlepiej względem innych aut
  • Ograniczenie prędkości: 50 w miastach, 80 poza nimi.
  • Fotoradary są oznaczone i zawierają informację o maksymalnej prędkości na nich
  • Uważaj na skutery!
  • Oraz na stojące na środku skrzyżowania auta z awaryjnymi.

Wyspa turystów

Na koniec ogólne spostrzeżenie, że turystyka na Cyprze jest jedną z najważniejszych gałęzi ich gospodarki. Na każdym kroku możemy spotkać dostosowane pod turystów ułatwienia, każdy sklepikarz w każdym sklepie regularnie mija się z turystami, a na ulicy cały czas mijamy się z wypożyczonymi autami, które można poznać po czerwonych tablicach rejestracyjnych. Zaryzykowałbym stwierdzenie, że każdy mieszkaniec Cypru nawykły jest do turystów, którym może się coś pomylić, którzy mogą się pogubić, lub którzy nie wiedzą jak się zachować. Dlatego też ostatnia rada na koniec, nie przejmuj się, że coś zrobisz źle albo się pomylisz. Jest bardzo duża szansa, że ktoś z lokalnych mieszkańców Ci pomoże w razie jakiegoś problemu. Pamiętaj tylko, by tak jak oni wobec Ciebie są życzliwi i uprzejmi, żeby tak samo zachowywać się wobec nich :)